Tifon, sayklòn, ak siklòn atravè mond lan¶
Siklòn, tifon, ak siklòn twopikal se menm kalite tanpèt la, ak non diferan selon oseyan an. Tout sa gid sa a di a valab pou yo tout.
Yon siklòn (ouragan), yon tifon, ak yon sayklòn se menm kalite tanpèt ak diferan non lokal. Sa ki chanje de yon kote a yon lòt se sistèm avètisman an: mo yo, nimewo yo, koulè yo, ak tan yo. Paj sa a eksplike non yo, basen oseyan yo ak sezon yo, ak kijan avètisman yo mache nan gwo rejyon tanpèt yo, pou w ka aji selon sistèm kote w ap viv oswa kote w ap vwayaje.
Si ou fè sèlman twa bagay¶
- Jwenn sèvis meteyo nasyonal ou epi aprann de oswa twa nivo ki pi wo nan sistèm avètisman li. Paj èd lokal ou bay non li.
- Ekri sa w pral fè nan chak nivo: prepare w, fini prepare w, pati oswa chèche abri.
- Lè w ap vwayaje, aprann sistèm lokal la nan premye jou a. Règ ou konn swiv lakay ou pa aplike.
Yon sèl tanpèt, twa non¶
Syantis yo rele tout tanpèt sa yo siklòn twopikal. Non chak jou a depann de oseyan kote tanpèt la fòme.
| Kote tanpèt la fòme | Non lokal | Egzanp kote ki afekte |
|---|---|---|
| Nò Atlantik, Lanmè Karayib, Gòlf Meksik | Siklòn (ouragan) | Zile Karayib, Meksik, Amerik Santral, Bèmid, Etazini, Kanada Atlantik |
| Nò Pasifik lès ak santral | Siklòn (ouragan) | Kòt Pasifik Meksik ak Amerik Santral, Awayi |
| Nò Pasifik lwès ak Lanmè Chin Sid | Tifon | Filipin, Japon, Tayiwan, Chin kontinantal, Hong Kong, Makao, Vyetnam, Tayilan, Kore di Sid, Gwam |
| Oseyan Endyen Nò (Gòlf Bengal ak Lanmè Arabi) | Sayklòn, oswa tanpèt sayklonik | End, Bangladèch, Myanma, Sri Lanka, Pakistan, Oman, Yemèn, Somali |
| Oseyan Endyen Sidwès | Siklòn twopikal | Madagaskar, Mozanbik, Moris, Reyinyon, Komò, Mayòt, Sesèl |
| Ostrali ak Pasifik Sid | Siklòn twopikal | Ostrali, Fidji, Vanuatu, Nouvèl Kaledoni, Samoa, Tonga, Zile Salomon, Papwazi-Nouvèl-Gine |
Yon tanpèt ki travèse soti nan yon rejyon pou antre nan yon lòt senpleman chanje non. Yon siklòn ki dewife nan lwès, pase Liy Dat Entènasyonal la nan Pasifik la tounen yon tifon. Anyen nan tanpèt la menm pa chanje.
Etap ki pi fèb yo gen non lokal tou. Yon sistèm ki poko yon tanpèt konplè ka rele depresyon twopikal, ba twopikal (nan Ostrali), depresyon oswa depresyon pwofon (nan End), oswa pèturbasyon twopikal (nan Oseyan Endyen Sidwès). Nenpòt nan yo ka pote inondasyon mòtèl.
Yon tifon japonè pa toujou fò tankou yon siklòn ameriken
Nan Japon, nenpòt tanpèt twopikal nan Pasifik lwès ki gen van anviwon 17 mèt pa segonn (63 km/h, 39 mph) oswa plis rele yon tifon. Se menm fòs Etazini rele yon tanpèt twopikal. Jije danje a pa avètisman yo, pa etikèt la.
Poukisa chif yo diferan ant ajans¶
Ajans yo mezire van an yon fason ki yon ti jan diferan. Santrè Nasyonal Siklòn Etazini (NHC) sèvi ak mwayèn van an sou 1 minit. Pifò lòt sèvis nasyonal, ansanm ak sa ki nan Japon, Filipin, Hong Kong, Ostrali, ak sèvis fransè yo nan Oseyan Endyen an, sèvi ak yon mwayèn sou 10 minit. End sèvi ak yon mwayèn sou 3 minit.
Yon mwayèn ki pi long bay yon chif ki pi ba pou menm tanpèt la. Kidonk fòs yon ajans ka sanble pi fèb pase fòs yon lòt, menm lè yo dakò sou tanpèt la. Tablo kategori Ostrali a bati tou otou pi fò rafal yo, pa otou mwayèn van an.
Leson pratik la senp. Pa konpare chif ant peyi, epi pa sèvi ak yon echèl yon peyi pou jije yon avètisman nan yon lòt. Li sa sèvis meteyo nasyonal pa w la di tanpèt la pral fè nan zòn ou, epi fè sa li di w fè.
Aplikasyon ak sit wèb ka montre chif yon lòt peyi
Aplikasyon ak sit wèb metewo souvan montre fòs yon tanpèt dapre yon ajans etranje, tankou yon kategori ameriken pou yon tifon toupre Filipin. Chif sa yo pa avètisman ofisyèl ou. Sèvis meteyo nasyonal ou ak otorite lokal ou yo deside avètisman ak lòd evakyasyon kote w ye a.
Basen oseyan yo ak sezon yo¶
Chak basen oseyan gen pwòp sezon li, epi chak gen yon sant rejyonal ofisyèl, ke Òganizasyon Metewolojik Mondyal (WMO) non, ki swiv tanpèt yo epi konseye sèvis meteyo nasyonal yo nan rejyon sa a. Tanpèt ka fòme deyò mwa sa yo, kidonk kenbe yon kit debaz tout ane a.
| Basen | Sezon prensipal | Mwa ki pi chaje | Sant rejyonal |
|---|---|---|---|
| Nò Atlantik, Karayib, Gòlf Meksik | 1 jen rive 30 novanm | Out rive oktòb, sitou septanm | NHC, Miami |
| Nò Pasifik lès | 15 me rive 30 novanm | Jiyè rive septanm | NHC, Miami |
| Nò Pasifik santral | 1 jen rive 30 novanm | Jiyè rive septanm | Santrè Siklòn Pasifik Santral, Honolulu |
| Nò Pasifik lwès | Tout ane a | Jiyè rive oktòb, sitou out ak septanm | Ajans Metewolojik Japon, Tokyo |
| Oseyan Endyen Nò | De sezon: avril rive jen, ak oktòb rive desanm | Me, ak oktòb rive novanm | Depatman Metewolojik End, New Delhi |
| Oseyan Endyen Sidwès | Novanm rive avril | Janvye rive mas | Météo-France, La Réunion |
| Rejyon Ostrali | 1 novanm rive 30 avril | Janvye rive mas | Biwo Metewoloji, Ostrali |
| Pasifik Sid | Novanm rive avril | Janvye rive mas | Sèvis Metewolojik Fidji, Nadi |
Nò Pasifik lwès se basen ki pi chaje sou latè. Ajans Metewolojik Japon konte yon mwayèn anviwon 25 tifon chak ane nan dosye li yo. Nan Filipin, sèvis metewo PAGASA di anviwon 20 siklòn twopikal antre nan zòn responsablite li chak ane, epi anviwon 8 oswa 9 nan yo travèse peyi a.
Nan Oseyan Endyen Nò, tanpèt gen tandans fòme anvan ak apre mouson ete a, pa pandan pi gwo pwen li. Se poutèt sa End, Bangladèch, Myanma, ak Sri Lanka siveye ni fen prentan ni fen otòn.
Sezon emisfè sid yo travèse nouvèl ane a. Pou yon fanmi nan Mozanbik, Madagaskar, Fidji, oswa nò Ostrali, semèn ki pi riske yo souvan tonbe pandan vakans ete yo. Paj sezon siklòn nou an gen yon lis pou kòmansman sezon an pou chak rejyon.
Ki moun ki bay tanpèt yo non¶
Non ede moun swiv avètisman yo epi evite konfonn de tanpèt an menm tan. WMO di non kout, ki diferan diminye konfizyon ak erè nan avètisman yo. Yo pa bay tanpèt non moun reyèl a dessein, epi komite rejyonal ki fèt ak peyi nan chak basen dakò sou non yo davans.
Atlantik ak Pasifik lès. NHC sèvi ak sis lis non ki wotasyone, kidonk yon lis retounen chak sis ane. Non yo altène ant non gason ak non fanm nan lòd alfabetik. Lè yon tanpèt trè mòtèl oswa trè destriktif, komite rejyonal WMO a ritire non li epi chwazi yon ranplasan.
Pasifik lwès. 14 manm Komite Tifon ESCAP/WMO a chak bay kèk non. Ajans Metewolojik Japon bay chak tanpèt pwochen non sou lis pataje a, ki pa rekòmanse chak ane. Anpil non se mo pou bèt, flè, oswa kote, pa non moun.
Filipin. PAGASA bay tou yon non lokal filipino a nenpòt tanpèt ki nan zòn responsablite li. Yon sèl tifon ka gen de non an menm tan: non entènasyonal la ak non PAGASA a. Bilten filipino ak nouvèl yo sèvi ak non lokal la, kidonk aprann tou de lè yon tanpèt toupre.
Oseyan Endyen Nò. Depatman Metewolojik End bay tanpèt non dapre yon lis peyi ki antoure Gòlf Bengal ak Lanmè Arabi bay. Yon sistèm jwenn yon non sèlman lè li rive nan fòs tanpèt sayklonik, 62 km/h (39 mph). Yon depresyon san non ka toujou lakòz gwo inondasyon.
Emisfè sid. Nan Oseyan Endyen Sidwès, sèvis metewolojik Moris ak Madagaskar bay tanpèt non, an kolaborasyon ak sant rejyonal la nan La Réunion. Biwo Metewoloji Ostrali bay tanpèt non nan rejyon Ostrali a, epi Sèvis Metewolojik Fidji ak MetService Nouvèl Zeland bay tanpèt non nan Pasifik Sid.
Non an di w ki tanpèt, pa ki fòs li genyen
Yon tanpèt ki gen non ka fèb, epi yon tanpèt san non ka toujou inonde kay ou. Toujou li nivo avètisman an, pa sèlman non an.
Kijan avètisman yo mache nan chak rejyon¶
Chak peyi bay avètisman pou pwòp tè li. Sant rejyonal tankou NHC, Ajans Metewolojik Japon, Depatman Metewolojik End, ak Météo-France nan La Réunion fè previzyon tanpèt la, men sèvis meteyo nasyonal pa w la fikse avètisman pou zòn ou, epi gouvènman lokal ou bay lòd evakyasyon. Rezime ki anba yo ede w rekonèt chak sistèm. Paj èd lokal ou gen ajans ak lyen pou peyi w.
Atlantik ak Pasifik lès: siveyans ak avètisman¶
Etazini, pifò peyi Karayib, Meksik, Amerik Santral, Bèmid, ak Kanada sèvi ak siveyans ak avètisman. Chak gouvènman bay pwòp pa li, epi NHC fè lis yo nan avi li yo.
- Yon siveyans vle di kondisyon yo posib. Li soti anviwon 48 èdtan anvan yo atann van fòs tanpèt twopikal, anviwon 63 km/h (39 mph).
- Yon avètisman vle di yo atann kondisyon yo. Li soti anviwon 36 èdtan anvan yo atann van fòs tanpèt twopikal.
- Kont a rebou a se pou kòmansman van sa yo, pa pou lè sant lan rive, paske se lè sa a preparasyon deyò vin danjere.
Etazini bay tou siveyans ak avètisman pou monte dlo lanmè, avètisman pou van ekstrèm, ak lòt alèt kèk peyi pa gen. Paj nou an sou siveyans ak avètisman siklòn eksplike chak.
Meksik: koulè alèt¶
Ansanm ak siveyans ak avètisman, sistèm pwoteksyon sivil Meksik la sèvi ak yon echèl avètisman bonè pou siklòn twopikal ki rele SIAT-CT. Li gen senk koulè, soti nan ble (pi ba danje) pase pa vèt, jòn, ak zoranj jiska wouj (pi gwo danje). Koulè a depann de fòs tanpèt la, distans li, ak kilè l ap rive, epi gen etap separe pou lè yon tanpèt ap apwoche ak lè l ap pati.
Koulè pou eta w oswa minisipalite w la di w sa pwoteksyon sivil atann ou fè. Swiv biwo pwoteksyon sivil eta w ak minisipalite w pou lòd evakyasyon ak abri.
Kiba: faz defans sivil¶
Defans Sivil Kiba deklare faz pou chak pwovens lè yon tanpèt apwoche: yon faz enfòmasyon, yon alèt sayklòn, yon alam sayklòn, ak yon faz rekiperasyon apre l pase. Faz alam nan se pi grav la epi li vle di tanpèt la toupre. Swiv konsèy defans sivil lokal ou pou enstriksyon evakyasyon.
Filipin: siyal van PAGASA¶
PAGASA leve Siyal Van Siklòn Twopikal pou chak pwovens oswa minisipalite. Yon nimewo ki pi wo vle di van ki pi fò ak mwens tan pou prepare.
| Siyal | Van yo atann | Tan davans |
|---|---|---|
| No. 1 | Van fò, 39 a 61 km/h (24 a 38 mph) | Nan 36 èdtan |
| No. 2 | Van tanpèt fò, 62 a 88 km/h (39 a 55 mph) | Nan 24 èdtan |
| No. 3 | Van fòs tanpèt, 89 a 117 km/h (55 a 73 mph) | Nan 18 èdtan |
| No. 4 | Van fòs tifon, 118 a 184 km/h (73 a 114 mph) | Nan 12 èdtan |
| No. 5 | Van 185 km/h (115 mph) oswa plis, ki soti nan yon sipè tifon | Nan 12 èdtan |
Siyal la se sèlman pou van. PAGASA bay avètisman separe pou lapli ak monte dlo lanmè, epi inondasyon ak glisman tè touye anpil moun menm anba yon siyal ki ba. Barangay ou, vil ou, oswa gouvènman minisipal ou deside sou evakyasyon, epi li ka mande moun yo soti anvan siyal la leve. Swiv enstriksyon li yo.
PAGASA bay non tou a klas fòs yo: depresyon twopikal, tanpèt twopikal, tanpèt twopikal grav, tifon, ak sipè tifon (185 km/h, 115 mph, oswa plis).
Hong Kong ak Makao: siyal nimewote¶
Obsèvatwa Hong Kong sèvi ak yon seri siyal nimewote. Nimewo yo sote soti nan 1 a 3 a 8, sa ki sipriz anpil vizitè.
| Siyal | Sa li vle di |
|---|---|
| No. 1, Estanbay | Yon siklòn twopikal anviwon 800 km (500 mil) de Hong Kong epi li ka afekte l |
| No. 3, Van Fò | Van fò 41 a 62 km/h (25 a 39 mph) ap soufle oswa yo atann yo, ak rafal ki ka depase 110 km/h (68 mph) |
| No. 8, Van Tanpèt oswa Fòs Tanpèt | Van fòs tanpèt 63 a 117 km/h (39 a 73 mph) ap soufle oswa yo atann yo, ak rafal ki ka depase 180 km/h (112 mph). Siyal la montre direksyon van an: NE, SE, SW, oswa NW |
| No. 9, Van Tanpèt k ap Ogmante | Van fòs tanpèt la ap ogmante, oswa yo atann li ogmante anpil |
| No. 10, Siklòn | Van 118 km/h (73 mph) oswa plis, ak rafal ki ka depase 220 km/h (137 mph) |
Lè No. 8 leve, pifò vil la sispann: lekòl ak anpil kote travay fèmen epi transpò piblik ralanti. Planifye pou w lakay ou, oswa kote w pral chèche abri, anvan No. 8 leve, epi rete anndan jiskaske siyal la bese. Makao sèvi ak siyal nimewote menm jan an, ke pwòp biwo metewo li bay.
Japon: avètisman ak nivo evakyasyon¶
Ajans Metewolojik Japon bay avi, avètisman, ak avètisman ijans pou van tanpèt, gwo vag, monte dlo lanmè, ak gwo lapli. Yon avètisman ijans se pi grav la epi li vle di yon dezas ki gen yon echèl yo wè raman prèt pou rive. JMA dekri fòs yon tifon kòm fò, trè fò, oswa vyolan, epi gwosè li kòm gwo oswa trè gwo.
Vil ou, bouk ou, oswa vilaj ou bay enfòmasyon evakyasyon sou yon echèl 5 nivo. Sèvi ak li pou deside kilè pou w deplase.
| Nivo | Non | Sa pou w fè |
|---|---|---|
| 3 | Evakyasyon granmoun aje ak lòt moun | Granmoun aje, moun ki andikape, ak nenpòt moun ki bezwen plis tan ta dwe kite zòn danjere kounye a |
| 4 | Enstriksyon evakyasyon | Tout moun nan yon zòn danjere ta dwe kite kounye a |
| 5 | Mezi sekirite ijans | Yon dezas ap pase oswa prèt pou pase. Pran aksyon ki pi an sekirite w kapab menm kote w ye a |
Gouvènman nasyonal la konseye tout moun nan yon zòn danjere pou yo te deja kite nan Nivo 4. Nivo 5 ka pa janm bay menm, kidonk pa janm tann li.
Chin kontinantal, Tayiwan, Vyetnam, ak Kore di Sid¶
Administrasyon Metewolojik Chin bay avètisman tifon nan kat koulè: ble, jòn, zoranj, ak wouj, ak wouj la pi grav la. Administrasyon Metewolojik Santral Tayiwan bay avètisman tifon pou lanmè ak pou tè. Sèvis hidwo-metewolojik nasyonal Vyetnam ak Administrasyon Metewolojik Kore bay pwòp avi ak avètisman tifon yo. Nan chak ka, gouvènman lokal yo bay lòd evakyasyon ak fèmti, kidonk swiv yo.
End: avètisman sayklòn kat etap ak koulè¶
Depatman Metewolojik End avèti gouvènman eta yo nan kat etap, epi chak etap gen yon koulè.
| Etap | Kilè li bay | Koulè |
|---|---|---|
| Siveyans anvan sayklòn | Anviwon 72 èdtan davans, bay wo ofisye gouvènman yo | Okenn |
| Alèt sayklòn | Omwen 48 èdtan anvan move tan an rive sou kòt la | Jòn |
| Avètisman sayklòn | Omwen 24 èdtan anvan move tan an rive sou kòt la. Yo previzyone pwen kote tanpèt la frape tè a epi mizajou vini chak 3 èdtan | Zoranj |
| Perspektiv apre frape tè | Omwen 12 èdtan anvan tanpèt la frape tè a, pou zòn andedan tè yo | Wouj |
Sou kat metewo distri li yo, IMD sèvi tou ak koulè enpak: vèt vle di pa gen aksyon pou fè, jòn vle di rete enfòme, zoranj vle di rete pare, epi wouj vle di pran aksyon. Gouvènman eta w ak administrasyon distri w bay lòd evakyasyon epi louvri abri sayklòn. Avètisman yo soti tou sou All India Radio ak Doordarshan.
IMD bay non fòs tanpèt la an etap: depresyon, depresyon pwofon, tanpèt sayklonik (62 km/h, 39 mph, oswa plis), tanpèt sayklonik grav, tanpèt sayklonik trè grav, tanpèt sayklonik ekstrèmman grav, ak tanpèt supè sayklonik (222 km/h, 138 mph, oswa plis).
Bangladèch: siyal pò¶
Depatman Metewolojik Bangladèch leve siyal nimewote, soti nan 1 a 11, pou pò lanmè ak pò rivyè. Nimewo yo dekri danje nan pò a, epi sa ki pi wo yo se siyal gwo danje.
Moun ki sou kòt yo souvan pran siyal pò a kòm yon repè, epi gouvènman an bay lòd evakyasyon nan abri sayklòn yo. Volontè Pwogram Preparasyon Sayklòn nan gaye avètisman nan vilaj kotye yo. Swiv enstriksyon yo ak administrasyon lokal ou.
Ostrali: kategori, siveyans, ak avètisman¶
Biwo Metewoloji a klase sayklòn yo soti nan Kategori 1 rive Kategori 5, dapre pi fò rafal tipik yo.
| Kategori | Pi fò rafal tipik | Sa li ka fè |
|---|---|---|
| 1 | Jiska 125 km/h (78 mph) | Domaj sou kèk rekòt, pyebwa, ak karavann |
| 2 | 125 a 164 km/h (78 a 102 mph) | Ti domaj sou kay, domaj sou pyebwa ak karavann, risk koupe kouran |
| 3, grav | 165 a 224 km/h (103 a 139 mph) | Kèk domaj sou do kay ak estrikti, kèk karavann detwi, koupe kouran gen anpil chans rive |
| 4, grav | 225 a 279 km/h (140 a 173 mph) | Gwo pèt do kay ak domaj estrikti, debri danjere k ap vole, koupe kouran toupatou |
| 5, grav | 280 km/h (174 mph) oswa plis | Ekstrèmman danjere, ak destriksyon toupatou |
Biwo a bay yon siveyans siklòn twopikal lè yo previzyone van fòs tanpèt ap rive atè nan 48 èdtan, ak yon avètisman siklòn twopikal lè yo atann van sa yo nan 24 èdtan oswa yo la deja. Sèvis ijans eta ak teritwa yo bay answit alèt Sistèm Avètisman Ostralyen nan twa nivo: Konsèy, Veye epi Aji, ak Avètisman Ijans. Yon Avètisman Ijans vle di aji kounye a pou pwoteje tèt ou.
Zile Pasifik Sid¶
Sèvis Metewolojik Fidji fè previzyon pou Pasifik Sid epi li sèvi ak yon echèl Kategori 1 rive 5 tankou Ostrali. Pwòp sèvis metewolojik chak nasyon zile bay alèt ak avètisman pou zile li yo, epi biwo jesyon dezas nasyonal li bay enstriksyon yo. Sou ti zile yo, èd ka pran plizyè jou pou rive, kidonk prepare w pou pran swen tèt ou pi lontan.
Oseyan Endyen Sidwès: Reyinyon, Moris, Madagaskar, Mozanbik¶
Météo-France nan La Réunion fè previzyon tanpèt pou tout Oseyan Endyen Sidwès. Li klase yo dapre van mwayèn:
| Etap | Van mwayèn |
|---|---|
| Tanpèt twopikal modere | 63 a 88 km/h (39 a 55 mph) |
| Tanpèt twopikal fò | 89 a 117 km/h (55 a 73 mph) |
| Siklòn twopikal | 118 a 165 km/h (73 a 103 mph) |
| Siklòn twopikal entans | 166 a 212 km/h (103 a 132 mph) |
| Siklòn twopikal trè entans | Plis pase 212 km/h (132 mph) |
Sou Reyinyon, sistèm alèt sayklòn nan pase pa etap klè. Pre-alèt la (jòn) vle di yon menas posib nan jou k ap vini yo: enfòme w epi sere pwovizyon.
Zoranj vle di danje nan 24 èdtan: lekòl fèmen epi ou prepare kay ou ak yon plan abri. Wouj vle di danje an ijans, epi li vini ak anviwon 3 èdtan avètisman: apre sa, tout vwayaj entèdi epi ou rete anndan.
Vyolèt se pou yon sayklòn eksepsyonèl ak van ki pi wo pase 200 km/h (124 mph): rete fèmen pandan tout alèt la. Apre tanpèt la, faz sovgad la vle di sayklòn nan ale men danje yo rete, tankou gué inonde, ravin ki gonfle, ak fil kouran ki tonbe.
Moris sèvi ak klas avètisman sayklòn, soti nan Klas I rive Klas IV, ke Sèvis Metewolojik Moris bay. Klas la monte lè tanpèt la vin pi pre epi pi fò.
Nan Madagaskar ak Mozanbik, sèvis meteyo nasyonal la bay avètisman yo epi ajans dezas nasyonal la kowòdone repons lan ak evakyasyon yo. Nan tout kote sa yo, rivyè ka debòde pandan plizyè jou apre van an pase. Swiv radyo lokal ak otorite lokal ou yo.
Règ ki mache toupatou¶
Kèlkeswa kote w ye, menm kèk règ ap kenbe w an sekirite.
- Swiv sèvis meteyo nasyonal ou pou avètisman ak gouvènman lokal ou pou lòd evakyasyon. Pawòl yo se dènye mo a.
- Aprann nivo yo anvan sezon an kòmanse. Nan yon tanpèt, pa gen tan pou chèche yo.
- Pa jije danje a sou yon sèl chif. Dlo ki soti nan monte dlo lanmè ak lapli touye plis moun pase van, epi li ka rive nan nenpòt nivo.
- Aji bonè. Chak sistèm anwo a bay avètisman li ak tan pou prepare, epi tan sa a disparèt lè van an rive.
- Si w se yon vizitè, mande otèl ou oswa moun k ap resevwa w kijan avètisman yo mache lokalman, epi gade paj nou an pou vizitè ak touris.