Alu i le mataupu

Manu fai ma solofanua i se afā

O afā, taifuna, ma afā tropika e tutusa le ituaiga o afā, ae eseese igoa i vasa eseese. O mea uma i lenei tusi e aoga mo i latou uma.

O lenei itulau e fesoasoani ia te oe e puipui solofanua, povi, pafalo, ʻoti, mamoe, puaa, ma moa pe a faamataʻuina e se afā, taifuna, po o afā faataamilo. E sili atu le umi o le taimi e siitia ai manu tetele nai lo manu fai laiti, o lea o filifiliga tetele i lenei itulau e tatau ona faia i aso e muamua, ae le o i itula.

Afai e tolu naʻo mea e te faia

  1. Filifili nei, mo vaega taitasi o manu, pe e te siitia pe e te teu i luga o lou fanua, ma seti le taimi e siitia ai.
  2. Teu le itiiti ifo i le tasi vaiaso o meaai ma vai, lua vaiaso pe a mafai, i se mea maualuga ma mago.
  3. Faailogaina manu uma i lou igoa ma lou numera o le telefoni i se auala e ola ai i le matagi ma le vai.

Afai o loo oo mai se afā nei

Faia lenei lisi i le faasologa, i le tele e mafai e le taimi:

  • Siaki le valoaga o le tau ma lou eria e tuua. Afai o loo i lau fanua i se eria o peau o le afā, fuafua e ave manu i fafo, po o le tatalaina i latou i le eleele sili ona maualuga e iai ia te oe.
  • Afai o loo e siitia manu, amata nei. E tatau ona alu ese loli mai le auala a o lei oo mai matagi malolosi.
  • Faatumu ipu inu a manu, tane, paelo, ma ipu mama uma i le vai.
  • Siitia meaai, mutia mago, ma vailaʻau i luga o le fogafale, i lalo o se ufiufi, ma ese mai le vai lolovaia.
  • Faailoga manu taitasi i lou numera o le telefoni ma ave ata.
  • Siitia vailaʻau, suauu, ma fatu togafitia i se mea e le oo atu ai le vai lolovaia ma manu.
  • Aveese laupapa uamea, uaea, ma mea faigaluega e le o taofia mai lotoa ma vao.
  • Faatumu le maa o telefoni, faatumu suauu i le afi eletise, ma faataute.
  • Ave oe lava ma lou aiga i se fale saogalemu a o lei tutupu le matagi.

Siitia po o le sulufaʻi: filifili vave

E manaʻomia e le siitia o manu fai loli, suauu, tagata e ave, ma se nofoaga ua malilie e talia manu. Afai e te faatali mo se poloaiga e tuua ai le eria, e masani ona tuai tele e siitia ma le saogalemu manu tetele.

Faaaoga lenei e filifili ai:

Lou tulaga Fuafuaga sili
Fanua i se eria o peau o le afā po o se matafaga e lolovaia i le vai o le sami Siitia vave manu i fafo. Afai e le mafai, tatala faitotoa i le eleele sili ona maualuga ma aua lava neʻi tuu tapunia.
Fanua latalata i se vaitafe po o se alia e lolovaia Siitia manu i le eleele maualuga i luga o lau fanua po o le fanua o se tuaoi a o lei amata timuga.
Eleele maualuga, pa malosi, leai se lamatiaga o peau Teu i luga o lau fanua, i se vao tatala po o se fale malosi.
E sili atu manu nai lo le mafai ona e siitia Siitia muamua manu sili ona taua po o le sili ona vaivai, ma sauniuni le toe e teu i le mea lava e tasi.
E leai se loli po o se tagata e ave Faatulaga nei ma se tuaoi, faalapotopotoga, po o se kamupani felauaiga, po o le fuafua e teu i le mea lava e tasi.

Seti lou lava taimi nei. O auaunaga fautua a le Iunaite Setete mo faifaatoaga e fai mai e siitia solofanua le itiiti ifo i le 72 itula a o lei faamoemoeina le afā, ma o nisi e fai mai e le toe tuai i le 48 itula a o lei oo matagi o le afā. E lamatia le toso o se loli maualuga i matagi e tusa ma le 65 km/h (40 mph), ma atonu e taofi e ʻau faafuaseʻi le ave i matagi faapena.

I le Iunaite Setete, o se mataala o le afā o lona uiga e ono tupu tulaga o le afā. E sau tusa ma le 48 itula a o lei faamoemoeina matagi o afā tropika, e tusa ma le 63 km/h (39 mph). Afai e te fuafua e siitia, alu a o lei oo mai le mataala, po o le taimi sili ona tuai, pe a tuuina mai. I isi atunuu, faaaoga le lapataiga aloaia muamua o afā faataamilo po o taifuna mo lou eria. Vaai mataala ma lapataiga ma siaki lou eria e tuua.

Siitia o manu

O fea e ave ai

O malae faaaliga, malae o faaaliga faatoaga, nofoaga o solofanua, malae faatau, fale faatau lafo, ma kolisi o faatoaga e i nisi taimi e tatalaina e fai ma nofoaga e tuua ai manu tetele. Fesili i lau ofisa faatoaga i le lotoifale a o lei oo mai le vaitau po o fea nofoaga e ono tatalaina ma faafefea ona resitala.

O se faatoaga po o se uo e iai se avanoa e mamao lelei i totonu o le laueleele e masani ona sili ona lelei. Malilie nei i tulafono: le tele o manu, pe fia le umi, ma po o ai e tuuina atu meaai ma vai. Siitia manu e mamao lelei i totonu o le laueleele ma i luga e ese mai le eria o peau ma lolo, ae le naʻo le isi taulaga i le matafaga.

Ave faatasi:

  • Faamaumauga o le soifua maloloina ma pepa o tui. I le Iunaite Setete, o le toʻatele o nofoaga ma le toʻatele o setete e manaʻomia se suʻega Coggins talu ai nei e leai se faamaʻi (negative) mo solofanua.
  • Pepa faatagaga o le gaoioi po o ID e manaʻomia e lou atunuu. I Ausetalia, e manaʻomia e povi ma isi manu a latou pepa ma pepa o le gaoioi mo le faiga o ID o manu a le atunuu.
  • Meaai, vai, pakete, ma vailaʻau mo le itiiti ifo i le tasi vaiaso.
  • Fusi ulu (halters) ma maea e taitai ai, ma se pusa laitiiti o le togafitiga muamua.

Siaki o le loli ma taavale

Siaki le loli i le amataga o le vaitau ma toe siaki pe a fuafua se afā.

  • Paʻu, e aofia ai le paʻu teu, ua tumu le ea ma leai ni māvae.
  • Moli, taofi, ma le nonoa faataute ma le taavale e toso.
  • Laupapa o le fogaeleele po o fala siaki mo le pala.
  • Taavale e toso ua faatumu i suauu, ma suauu faaopoopo i ipu faatagaina.
  • Se fusi ulu ma se maea e taitai ai mo manu taitasi, faatasi ai ma vai ma mutia mo le malaga.

Faataitai le utaina a o lei oo mai le vaitau. O se manu e le ulu e mafai ona tau ia te oe itula e te leai. Aua le siitia manu pe a oo mai le afā, ma aua lava neʻi ave se loli i le vai lolovaia.

Teu i luga o lau fanua

Vao tatala po o le fale manu

E manatu le toʻatele o tagata e ona manu o le fale manu o le nofoaga sili ona saogalemu. E le moni lea i taimi uma. E mafai ona leiloa e se fale manu lona taualuga po o paʻu i matagi malolosi, ma e le mafai e manu ua tapunia i totonu ona sao mai otaota e paʻu po o le tuputupu aʻe o le vai.

Mo solofanua ma povi, o se vao tele, tatala i le eleele maualuga e masani ona sili atu le saogalemu. E mafai e manu ona alu ese mai le lamatiaga ma e le mailei pe a siʻi aʻe le vai. Filifili se vao e iai:

  • Eleele maualuga e mamao lelei mai soo se eria o peau, alia, po o alavai.
  • E leai ni laau tetele latalata i le pa po o le ogatotonu e mafai ona paʻu i manu.
  • E leai ni uaea eletise i luga po o latalata i le fanua.
  • Pa malosi, e sili uaea ie po o laupapa, e leai se uaea mata.
  • E leai ni fale, laupapa uamea, po o mea e le o taofia e mafai ona agi solo.

Faaaoga naʻo se fale manu pe afai ua lelei le fausiaina, i luga o le eleele maualuga, ma e le ono lolovaia. Aua lava neʻi tapuni manu i se fale manu i le taimi o le afā, ma aua lava neʻi nonoa i latou i totonu. Tuu i latou e le nonoa i le fale po o fale e mafai ona latou alu ese ai.

Manu ua nonoa po o fusi

I le tele o nofoaga, e nonoa povi, pafalo, ma ʻoti latalata i le fale. Tatala i latou po o le siitia i le eleele maualuga a o lei oo mai le afā. E fautua mai le ofisa faatoaga o Jamaica RADA afai e amata le lolo, e tatau ona tatala manu ina ia mafai ona latou aau e sao. O se manu ua nonoa i le vai e siʻi aʻe e malemo.

Eleele maualuga

I eleele maualalo, mafolafola e lolovaia, e faasao ai e eleele maualuga manu. I Bangladesh, o paga eleele e taʻua o killas, e masani ona faia i tafatafa o fale sulufaʻi o afā faataamilo, e tuuina atu ai i povi ma ʻoti se nofoaga i luga o peau. O fautuaga a le Iunaite Setete e fautua e fai ni paga eleele mo manu fai i fanua lautele, papaʻu e lolovaia, ma paga o ʻato mutia mo puaa, e tuu i se mea e le tafia ai e vai vave.

Moa

E le mafai e moa, pato, ma talo ona onosai i matagi malolosi ma timuga i fafo, ma atonu e le sulufaʻi e manulele laiti e ia lava.

  • Siitia manulele i se fale moa malosi, mago i le eleele maualuga, po o i pusa i totonu o se fale malosi.
  • Siaki le taualuga ma puipui mo laupapa uamea e le mau, ma faaleleia a o lei oo mai le afā.
  • Sauniuni tarpaulini e ufiufi ai uaea ie i le matagi ma timuga, ae tuu sina avanoa mo le ea.
  • Avatu meaai mago ma vai fou e lava seia e toe foi mai. E aʻe i luga manulele pe a siʻi aʻe le vai, o lea tuu mea maualuga e nofo ai.
  • Mo fale faapisinisi e iai fani, faataute le afi eletise ma faamautinoa e mafai ona tamoe mo se taimi umi. Faaopoopo laupapa e mafai ona tatala po o pu o le ea mo le ea faafuaseʻi, aua o se fale tapuni e leai se ea pe a leai se eletise.
  • Aveese otaota mai pu o le ea.

Puaa

E vave ona vevela puaa, e le mafai ona afu, ma e malemo i pa e le mafai ona latou aʻe ese ai.

  • Siitia puaa mai pa maualalo ma ese mai alia a o lei amata timuga.
  • Avatu se mea e aʻe ai, e pei o paga eleele po o paga ʻato mutia, pe afai e ono lolovaia.
  • Teu paolo ma vai mo puaa taitasi. O le tiga o le vevela o se lamatiaga tele pe a mavae le afā pe a taofia fani ma pamu.
  • Mo puaa i totonu o fale, faataute le afi eletise ma fuafua mo vai ma ea pe a tape le eletise.
  • Aua le tapuni puaa i se fale e ono lolovaia.

Meaai ma vai

Fuafua mo le itiiti ifo i le tasi vaiaso, e pei ona fautua mai e le RADA a Jamaica, ma lua vaiaso pe a mafai, e pei ona fautua mai e nisi o auaunaga fautua a le Iunaite Setete. Atonu e tapuni faleoloa o meaai, e poloka auala, ma e tape pamu o vaieli ma masini otometi e fai vai pe a tape le eletise.

Aofaʻiga o vai

E sili atu le inu o manu i le tau vevela. O fautuaga a matagaluega o faatoaga a setete o Ausetalia e fai mai e mafai e manu fai ona inu i le faalua o le aofaʻiga masani i le taumafanafana. O numera i lalo o aofaʻiga mo le fuafuaga i manu taitasi i le aso, i le pito maualuga o laina aloaia. Fuafua i le pito maualuga i le vevela, ma fesili i lau ofisa faatoaga i le lotoifale mo numera mo au manu.

Manu Vai i le aso
Solofanua 50 i le 75 lita (13 i le 20 kalone)
Povi aano, matua 80 i le 110 lita (20 i le 30 kalone)
Povi susu o loo maua susu 115 i le 190 lita (30 i le 50 kalone)
Tamai povi po o povi laiti Seia oo i le 50 lita (13 kalone)
Mamoe Seia oo i le 6 lita (1.5 kalone), seia oo i le 10 lita (2.5 kalone) mo se mamoe fafine ma tamai mamoe
ʻOti Seia oo i le 7 lita (2 kalone), seia oo i le 20 lita (5 kalone) mo se ʻoti susu
Puaa, matua Seia oo i le 18 lita (5 kalone), seia oo i le 35 lita (9 kalone) mo se puaa fafine ma tamai puaa
Moa fafine fanafanau E tusa ma le 45 lita (12 kalone) mo moa e 100

Ina ia maua lou aofaʻiga atoa, faatele i le numera o manu ma le numera o aso. Mo se faataitaiga, e manaʻomia e povi aano e lima mo aso e fitu seia oo i le 5 x 110 x 7 = 3,850 lita (e tusa ma le 1,000 kalone).

  • Faatumu ipu inu a manu, tane, paelo, ma paelo mama a o lei oo mai le afā.
  • Aua lava neʻi teu vai i se ipu na teu ai muamua vailaʻau po o suauu.
  • Fuafua se auala e pamu ai vai e aunoa ma le eletise autu: se afi eletise, pamu a le lima, po o se pamu laitiiti a le afi penisini. Vaai saogalemu o le afi eletise.
  • Afai e le lava le vai, faaitiitia le meaai. E manaʻomia e manu e aai meaai mago le vai e sili atu.

E mafai ona talepe e manu fia inu pa e oo atu ai i le vai lolovaia po o le sami. E mafai ona gasegase ai i latou i le vai masima ma le vai lolovaia.

Aofaʻiga o meaai

E aai le solofanua e tusa ma le 2 pasene o lona mamafa i mutia mago po o isi meaai i aso uma. O se solofanua e 500 kg (1,100 lb) e manaʻomia e tusa ma le 10 kg (22 lb) i le aso, o lea o le vaiaso e tusa ma le 70 kg (154 lb). Mo povi, ʻoti, mamoe, ma puaa, fesili i lau ofisa faatoaga po o lau tagata faatau meaai mo aofaʻiga i aso uma mo au lafu manu.

  • Teu mutia ma meaai i luga ese mai le eleele, i lalo o se ufiufi, ma i luga o soo se tulaga e ono oo i ai le lolo.
  • Afifi mutia i tarpaulini, ma nonoa mau tarpaulini.
  • Teu tapuni meaai ma saogalemu mai isumu.
  • Teu vailaʻau mo le tasi vaiaso pe sili atu, faatasi ai ma se pusa o le togafitiga muamua mo manu tetele.

Pa

E teu saogalemu e pa manu mai auala, vai lolovaia, ma le tasi i le isi. E gau i matagi malolosi ma laau ua paʻu.

A o lei oo mai le afā:

  • Savali i laina uma o pa ma faaleleia nofoaga vaivai.
  • Aveese uaea mata, uaea e le mau, ma otaota mai lotoa ma vao e teu ai manu.
  • Tipi lala mate i luga o pa pe afai e iai se taimi.

Pe a mavae le afā:

  • Savali i le laina atoa o le pa a o lei tatalaina manu.
  • Manatu o uaea eletise uma ua paʻū o loo ola. Taofia oe ma au manu ese mamao ma lipoti i le kamupani eletise.
  • Faaleleia avanoa, po o le faaaoga o laupapa le tumau po o maea e taofia ai manu i se nofoaga saogalemu.
  • Mataala i laau ma lala ua paʻu, e mafai ona paʻu ai le pa i se taimi umi pe a mavae le afā.

Faailoga

E sosola manu i afā. E manaʻomia ID e ola i le matagi ma le vai, ma e manaʻomia e oe le faamaoniga o au.

  • Faailoga o taliga, faailoga mu, po o tatau, ua faamaumauina i au faila. Faaaoga le faiga o ID o manu a lou atunuu pe afai e iai.
  • Microchip mo solofanua, resitala i lou numera o le telefoni o loo i ai nei.
  • Lou numera o le telefoni ua tusia i manu taitasi i se pene mo manu po o se vali sausau, po o le tipi i le fulufulu.
  • Se pepa ulutaia o ato ua fili i le mane po o le sisilo, po o i luga o se maea e motusia.
  • Ata o manu taitasi mai itu uma e lua, ma oe i le itiiti ifo i le tasi.
  • Faamaumauga o le soifua maloloina, pepa, ma se lisi o manu uma i se taga e le oo ai le vai, ma kopi i lau telefoni po o luga o le initaneti.

Afai e te tuu se maea i le vao, faaaoga se tasi e paʻu po o motusia, ina ia le mailei ai le manu i se lala po o se pa.

I le taimi o le afā

Aua le alu i le fale manu ma le fanua i le taimi o le afā

E mafai ona sili atu le saogalemu o au manu i fafo nai lo oe. Sulufaʻi i se fale malosi ma aua le alu i fafo e siaki manu seia uma atoa le afā, e aofia ai le tua pe a mavae le mata.

Aua le taumafai e laveaʻi manu mai le vai lolovaia. E mafai e le vai e tafe ona tafiesea se tagata ma se solofanua faatasi.

Pe a mavae le afā

O lamatiaga sili pe a paʻu le matagi o pa gau, uaea eletise ua paʻū, vai leaga, ma meaai ua pala.

  • Tilotilo i fale mai se mea mamao a o lei ulu. Mataala i uaea ola, taualuga tautau, ma laupapa uamea e le mau.
  • Faitau au manu ma teu se faamaumauga o soo se leiloa.
  • Siaki manu taitasi mo tipi, tauvaa, popole, ma colic. Togafitia vave manuʻa, aua e mafai ona tuu ai e lago o latou fua. Valaau i se fomaʻi o manu mo soo se mea matuia.
  • Mataala lelei i manu maitaga ma manu laiti. E sili atu ona ono gasegase.
  • Siaki vae o manu na tu i le vai. O vaitaimi susu umi e mafai ona mafua ai faafitauli o vae.
  • Avatu naʻo vai mama. E tatau i manu ona inu vai e tutusa lona lelei ma le vai e te inu ai.
  • Lafo ese mutia ma meaai susu, pefu mago, po o ua susu i le lolo. E mafai e meaai pala ona fasiotia manu.
  • Aveese naili, laupapa gau, laupapa uamea, ma uaea mai vao a o lei toe foi manu.
  • Mataala i gata ma isi manu vao i fale manu ma faaputuga mutia.
  • Siitia manu mai vao lolovaia i le taimi vave e mafai, e faaitiitia ai maʻi.
  • Lafo ese vave manu ua oti, e mulimuli i tulafono a le lotoifale i le tanu po o le aoina.

Afai e te maua manu e le o au, taofia i latou i se nofoaga saogalemu pe a mafai, ma lipoti i lau ofisa faatoaga i le lotoifale po o lau malo i le lotoifale. E faateleina foi e lolo lamatiaga o maʻi o manu, o nisi e sosolo i tagata. Ofu totigilima ma seevae, ma fufulu ou lima. Vaai lamatiaga o le soifua maloloina pe a mavae le afā.

O ai e fesootai i ai

O lau ofisa faatoaga i le lotoifale o le valaau muamua sili mo fesili e uiga i manu tetele. E mafai ona ia taʻu atu ia te oe po o fea nofoaga e tatala e tuua ai, faafefea ona lipoti manu ua leiloa po o maua, ma o fea e maua ai meaai ma fesoasoani pe a mavae le afā. Resitala ai a o lei oo mai le vaitau pe afai e teu se lisi o tagata e ona manu.

Atunuu po o itu O ai e fesootai i ai
Iunaite Setete Lau ofisa fautua a le county, lau matagaluega o faatoaga a le setete ma fomaʻi o manu a le setete, ma le USDA Farm Service Agency mo polokalame o mala o faatoaga
Mekisiko Le matagaluega o faatoaga a le malo feterale (SADER) ma le auaunaga o le soifua maloloina o manu (SENASICA), ma lau ofisa faatoaga a le setete
Jamaica Rural Agricultural Development Authority (RADA): lau ofisa a le parish po o lau tagata fautua
Isi atunuu o Karipi Lau matagaluega o faatoaga ma ana auaunaga o fomaʻi o manu
Filipaina Lau tagata faatoaga a le municipality po o le aai, fomaʻi o manu a le itumalo, ma le ofisa a le Department of Agriculture, e galulue ma le Bureau of Animal Industry
Initia Lau ofisa o fomaʻi o manu a le itumalo ma le matagaluega o le tausiga o manu a le setete. O le pulega o mala a Initia, NDMA, e aofia ai manu i ana fautuaga o mala.
Bangladesh Lau ofisa o manu a le upazila ma le Department of Livestock Services
Ausetalia Lau matagaluega o alamanuia autu po o faatoaga a le setete po o le teritori, lau fono i le lotoifale mo manu ua leiloa, ma se fomaʻi o manu i le lotoifale
Mozambique, Madagascar, ma isi atunuu Au auaunaga o faatoaga ma fomaʻi o manu i lau itumalo, ma lau ofisa o mala a le atunuu

O lau itulau fesoasoani i le lotoifale e lisiina ai ofisa aloaia mo lou eria i le mea e iai ai. Mulimuli i ofisa o le lotoifale i le taimi, ma aua le faatali mo se valaʻauga e ono le oo mai.

Taiala e fesoasoani