Rere blong hariken blong ol anamol blong haos¶

Pej ia i helpem yu blong mekem plan blong ol anamol blong haos blong yu bifo wan hariken, taefun, o saeklon, nomata yu stap long Florida, Jamaika, Filipin, Kwinslan, o long saed solwota blong Be blong Bengal. Stat wetem sot lis daon, afta yusum ol gaed we oli gat moa infomesen blong ol kit, evakuesen, mo ol anamol blong fam.

Mekem ol samting ia naoia¶

Sapos wan stom i stap long fokas finis, mekem ol samting ia tede, folem oda ia:

• Karem evri anamol blong haos i kam insaed mo kipim olgeta oli stap insaed. Ol anamol oli filim se wan stom i stap kam mo oli save haed o ronwe.
• Faenem ol kej blong karem anamol, ol rop, mo ol hanes, mo putum olgeta kolosap long doa.
• Jekem se evri anamol i werem wan kola we i gat wan ID tag wetem namba blong fon blong yu.
• Tekem wan klia foto blong yu wetem evri anamol long fon blong yu.
• Disaed wea evri anamol bambae i go sapos oli talem long yu blong lego ples. Mekem wan kol blong jekem se i stret.
• Pakem kakae, wota, meresin, mo ol rekod blong vaksin. Jeklis blong emejensi kit blong anamol i gat ful lis.

Sapos oli talem long yu blong evakuet, ol anamol blong yu oli evakuet tu. Lego ples eli, taem i gat spes yet long ol ples we oli akseptem anamol mo ol rod oli klia.

Main rul¶

Sapos wan ples i no sef blong yu, i no sef blong anamol blong yu. Ol anamol we oli stap biaen long wan strong stom oli save draon, samting i save smasem olgeta, oli save stap plante dei we i no gat kakae o wota, o oli save ronwe i go long ol rod we flad i kavremap.

Ol man we oli stap long haos from oli no save karem ol anamol blong olgeta oli putum laef blong olgeta long risk. Ol grup blong sevem laef maet oli no save kasem yu kasem we stom i finis. Wan plan we yu mekem long taem we weta i kwaet i min se yu neva mas jusum bitwin sefti blong yu mo anamol blong yu.

Plan blong evri rod we stom i save go¶

Disaed naoia wanem bambae i hapen long evri samting ia, mo raetemdaon:

• Yu lego ples long trak i go long wan fren, famle, o hotel aotsaed long eria blong denja. Wanem ples i akseptem ol anamol blong yu, mo hamas?
• Yu go long wan evakuesen senta. Wanem senta long eria blong yu i akseptem anamol, mo wanem oli nidim?
• Yu lego ples be yu no gat trak long wan bas, sip, o transpot blong gavman. Bambae i save karem ol anamol long kej? Askem lokol emejensi ofis blong yu naoia.
• Yu stap long haos from yu stap aotsaed long eria blong evakuesen. Wanem rum insaed long medel bambae yu mo ol anamol blong yu i yusum?
• Yu stap long wok, skul, o yu no stap taem oda i kam. Hu i gat wan ki mo bambae i tekem ol anamol blong yu?
• Yu no save karem evri anamol. Hu i save tekem ol narawan, olsem wan ples blong lukaotem anamol o wan fren we i stap longwe long solwota?

Givim wan kopi blong plan long fren blong anamol blong yu (luk daon) mo kipim wan wetem plan blong famle blong yu. Gaed blong mifala long evakuet wetem ol anamol i tokbaot evri jois ia moa.

Jusum wan fren blong anamol¶

Wan fren blong anamol hem i wan neiba, fren, o famle we i agri blong helpem ol anamol blong yu sapos yu no save kambak long haos. Jusum wan man we i stap kolosap we i stap long haos plante taem, mo yu promes blong mekem sem samting blong hem.

• Givim wan ki long hem, o talem wea wan ki i stap.
• Soem hem wea ol kej, ol rop, mo kit blong anamol oli stap.
• Talem long hem wea ol anamol blong yu oli haed taem oli fraet.
• Agri wea bambae hem i karem ol anamol i go mo olsem wanem bambae hem i kasem yu.
• Givim pemisen long hem long pepa blong hem i save kasem kea blong dokta blong anamol blong ol anamol blong yu.

Wea blong faenem ol evakuesen senta we oli akseptem anamol¶

Ol rul blong anamol long ol evakuesen senta oli defren long evri kantri mo nating long evri taon. Plante evakuesen senta oli akseptem ol anamol blong sevis nomo. Sam lokol gavman oli ronem ol evakuesen senta we oli akseptem anamol, o wan senta blong anamol kolosap long senta blong ol man. Faenemaot bifo sisen, from sam oli nidim yu blong rejista fastaem.

Askem evri ples wanem yu mas karem, hamas anamol yu save karem, mo sapos yu mas stap wetem anamol blong yu. Plante oli nidim wan kej blong evri anamol.

Ol anamol blong sevis¶

Wan anamol blong sevis i no wan anamol blong haos. Oli trenem blong mekem wok o samting blong wan man we i gat disabiliti, olsem blong lidim wan man we i blaen o blong talem bifo wan fit i kam.

Long Yunaeted Stet, ol evakuesen senta oli mas akseptem ol anamol blong sevis, mo FEMA mo Red Cross oli talem se ol anamol blong sevis oli welkam oltaem long ol evakuesen senta. Ol wokman oli save askem tu kwestin nomo: sapos oli nidim anamol from wan disabiliti, mo wanem wok o samting we oli trenem anamol blong mekem. Ol anamol blong sapot long filing mo ol anamol blong terapi oli no anamol blong sevis folem loa ia, ale maet oli mas stap long ples blong ol anamol blong haos.

Ol rul oli defren long ol narafala kantri. Askem lokol emejensi ofis blong yu bifo sisen, mo karem eni setifiket o ID we kantri blong yu i givim. Pej blong evakuet wetem ol anamol i gat wan jeklis blong ol man we oli lukaotem ol anamol ia.

Aedentifikesen¶

Wan kola mo tag i save foldaon long wan stom. Wan maekrojip i no save foldaon, be i wok nomo sapos rejista i gat ol niu infomesen blong yu.

• Maekrojip blong evri dog mo puskat, mo blong ol narafala anamol blong haos sapos dokta blong anamol i givim.
• Ol infomesen long rejista we yu jekem long sisen ia, wetem namba blong mobael fon blong yu mo wan man blong kontaktem we i stap aotsaed long eria blong stom.
• Kola wetem wan ID tag we i soem nem blong yu mo namba blong mobael fon blong yu.
• Tag blong rebis o laesens, sapos kantri blong yu i yusum.
• Wan lebel long evri kej wetem nem blong anamol, nem blong yu, namba blong yu, mo wea yu stap.

Ol rekod blong kipim i redi¶

Kipim ol samting ia tugeta long wan bag we wota i no save go insaed, wetem wan kopi long fon blong yu o long wan fola long klaod:

• Ol rekod blong vaksin, wetem setifiket blong rebis antap sapos kantri blong yu i nidim.
• Nem mo namba blong dokta blong anamol blong yu, mo wan klinik blong anamol aotsaed long eria blong yu.
• Wan lis blong ol meresin wetem hamas blong givim.
• Namba blong maekrojip mo nem blong rejista.
• Ol taem blong givim kakae, ol problem blong helt, mo ol not long fasin blong anamol long wan pej, sapos wan narafala man i lukaotem anamol.

Mekem anamol blong yu i save travel¶

Wan anamol we i neva stap long kej o long trak i had blong muvum kwik.

• Livim kej i open long wan rum we anamol blong yu i yusum, wetem wan blanket mo smol kakae insaed.
• Karem anamol blong yu long trak long sam sot draev bifo sisen.
• Traem kasem puskat blong yu mo putum long kej. Kaontem hamas taem i tekem.
• Askem dokta blong anamol blong yu long meresin blong fraet naoia sapos anamol blong yu i fraet tumas long ol stom. Traem wan taem long haos bifo yu nidim.

Ol anamol we oli gat spesel nid¶

Ol anamol we oli olfala, oli sik, o oli gat disabiliti oli nidim moa plan. Askem dokta blong anamol blong yu blong givim eni meresin eli, mo wan plan blong kea we i raetemdaon sapos anamol blong yu i nidim sut o wan spesel kakae. Kipim wan kula bag wetem ol ais pak i redi sapos wan meresin i nidim frij.

Sapos yu wan olfala o yu gat wan disabiliti, putum ol anamol blong yu taem yu rejista blong kasem help long lokol emejensi ofis blong yu. Gaed blong ol olfala mo ol man we oli gat disabiliti i eksplenem olsem wanem.

Ol gaed long seksen ia¶

• Jeklis blong emejensi kit blong anamol: wanem blong pakem blong ol dog, puskat, pijin, ol anamol olsem snek mo lisad, ol smol anamol, mo fis, wetem hamas kakae mo wota.
• Evakuet wetem ol anamol long taem blong hariken: ol evakuesen senta we oli akseptem anamol, ol anamol blong sevis, travel, hot, kipim ol anamol oli kwaet, wanem blong mekem sapos yu mas livim wan anamol biaen, mo ol anamol we oli lus mo we oli faenem.
• Ol anamol blong fam mo ol hos long hariken: muvum ol anamol blong fam o kipim olgeta long ples we i sef, ol fowl mo pig, hamas kakae mo wota, ol fens, mo ol ofis blong agrikalja.

Ol narafala gaed¶

• Mekem wan plan blong famle
• Jeklis blong ol samting blong hariken
• Ol evakuesen senta
• Evakuet o stap
• Taem blong stom: wanem blong mekem mo wetaem