Naipit iti ruar wenno iti kotse bayat ti bagyo¶

Ti hurricane, bagyo, ken tropical cyclone ket isu met laeng a kita ti bagyo, nupay agduduma ti nagan iti tunggal taaw. Mabalin nga usaren dagiti amin nga adda ditoy a guide para kadagiti amin.

Agduduma dagiti emergency number iti tunggal pagilian. Agduduma dagiti numero, ahensia, ken programa ti tulong iti tunggal pagilian. Adda iti lokal a panidmo dagiti emergency number, opisina para iti disaster, ken impormasion maipapan kadagiti shelter iti ayanmo. Biruken ti lokal a panidmo.

Agserrekka a dagus iti kaasidegan a natibker a building. No saan a mabalin, agyadayoka kadagiti kayo, alambre ti koriente, ken danum, ket agbaba.

Daytoy a panid ket para kadagiti saan a nakadanon iti balay wenno evacuation center sakbay a dimteng ti hurricane, typhoon, wenno cyclone: dagiti agmanmaneho, magmagna, trabahador, agbiahe, mamalengke, ken siasinoman nga adda iti danum.

No tallo laeng ti aramidem¶

Agserrekka iti natibker a building. Aniaman a natibker a building ket ad-adda a natalged ngem iti kotse wenno nalukat a daga.
Agyadayoka iti danum, kayo, ken alambre ti koriente.
Inton adda ka iti natalged a lugar, agtalinaedka sadiay agingga a ibaga dagiti opisial a nalabas ti bagyo.

Piliem ti kanatalgedan a maabutmo¶

Surotem daytoy nga urnos. Piliem ti umuna a maabutmo a natalged.

Natibker a building a konkreto, ladrillo, wenno block: eskuela, tienda, hotel, building ti gobierno, ospital, simbaan, wenno multi storey a parking
Publiko a shelter wenno evacuation center, no asideg ken nalukat
Aniaman a building nga addaan natibker a diding ken bubong, uray bassit
Kotse, nga nakaparada iti natalged a lugar, kas dakes a maudi a pagpilian
Nababa a lugar iti daga a saan a mapunnuan iti danum, kas kaudian a pagpilian

Agdawatka nga agserrek. Iti bagyo, kaaduan a tao ken negosio ket palubosanda ka. Ibagam kadagiti staff a agkamangka, ket surotem ti instruksionda.

No adda ka iti kotse¶

Ti kotse ket saan a natalged a lugar iti hurricane. Mabalin a malayusan, madadael ti natumba a kayo, wenno maitulak ti angin. Usarem daytoy tapno makadanonka iti pagkamangan, saan a kas pagkamangan.

Agmanehoka a nabannayat iti kaasidegan a natibker a building: tienda, gasolinahan nga addaan building, eskuela, public building, wenno hotel. Usarem dagiti headlight. No itultulak ti angin ti kotse wenno saanmo makita ti dalan, agsardengka iti natalged a lugar imbes nga agtuloy.

Dika pulos agmaneho iti danum iti dalan

Ti agay-ayus a danum nga 30 sentimetro (1 piye) ti kauneg ket mabalin a mangianud kadagiti kaaduan a kotse, ken 60 sentimetro (2 piye) ket mabalin a mangianud kadagiti SUV ken trak. Saanmo ammo no kasano ti kauneg wenno no adda pay ti dalan. Agsublika. Dika pulos agliko iti barrier. Kitaem ti Layus bayat ti bagyo.

No saanmo a maabut ti building¶

Iparadam ti kotse iti kanatalgedan a lugar a masarakam:

Nalukat a daga nga adayo kadagiti kayo, poste, karatula, ken alambre ti koriente
Nangato a daga, adayo kadagiti karayan, kanal, pagayusan ti danum, baybay, ken nababa a paset ti dalan
Saan iti sirok ti taytay wenno overpass, a napigsa ti angin ken agdaras ti basura
Saan iti paanan ti naderraas a bakras, naputed a daga, wenno derraas, a mabalin nga agreggaay iti napigsa a tudo
Iti ngato a palapag ti parking garage no maabutmo, adayo kadagiti nalukat a sikigan

Kalpasanna:

Patayem ti makina. Dika paandaren para iti angin wenno pudot a nakaserra dagiti tawa, gapu ta mabalin a mangurnong ti usok no nalapdan ti tailpipe iti danum wenno basura.
I-on dagiti hazard light tapno makita dagiti rescue kenka.
Ibatim a nakasuot ti seatbelt.
Agbabaka iti baba ti tawa. Agsiringka wenno agiddaka iti upuan ket abbungan ti ulom iti kapote, bag, wenno unan.
Agtext iti maysa a tao iti pudno nga ayanmo. Ibinglay ti lokasion manipud iti telepono no mabalin.
Agtalinaedka agingga a kumapsut a naan-anay ti angin ken ibaga dagiti opisial a natalged.

Rummuarka no agpangpangato ti danum iti aglawlaw ti kotse

No rugian ti danum ti agpangato iti aglawlawmo, rummuarka ket mapanka iti nangato a daga sakbay a dumanon kadagiti ridaw. No adda ka itan iti danum, ukagen ti seatbelt, lukatan wenno pugsatem ti tawa iti gilid, ket rummuarka. Kitaem ti No adda ti kotse iti danum.

Dawatem iti driver a sumardeng iti kaasidegan a natibker a building ket agserrekka. Dika agtalinaed iti bus a nakasardeng iti layus wenno iti sirok ti kayo. Iti atiddog a biahe a bus, surotem ti instruksion ti driver ken staff, ket kumuyogka iti grupo iti evacuation center no ibagada.

No magmagnaka¶

Agserrekka iti aniaman a natibker. Ti konkreto a building, hagdanan, wenno multi storey a parking ket umdas. Uray ti building nga awan ti koriente ket nasaysayaat unay ngem iti nalukat.

Agyadayoka kadagiti nababa a daga ken adayo kadagiti karayan, kanal, pagayusan ti danum, ken igid ti baybay, gapu ta napardas ti agpangato ti danum. Agyadayoka kadagiti kayo, a mangitinnag kadagiti sanga ken matumba. Liklikan dagiti taytay, overpass, ken nalukat a plaza, a napigsa ti angin. Magnaka iti sikigan ti kalsada nga adayo kadagiti sarming a tienda ken karatula.

No awan ti mabalin, agiddaka a nakapakleb iti nababa a lugar a saan a mapunnuan iti danum ket abbungan ti ulom iti takkiag wenno bag. Umakarka a dagus no rugian ti danum ti agurnong.

Tratuem a addaan koriente ti tunggal natumba nga alambre

Agyadayoka iti aniaman a natumba nga alambre, ken iti danum wenno landok nga alad a nakasagid iti dayta. Dika sagiden ti siasinoman a nakasagid iti alambre. Tawagam ti lokal nga emergency number (911 iti United States ken Canada).

No adda ka iti trabaho, tienda, wenno hotel¶

Agtalinaedka iti ayanmo. Dika padasen nga agmaneho a agawid inton dakes ti kasasaad. Ti biahe a pauli ket kadawyan ti kapeggadan a mapilim.

Mapanka iti uneg ti building, iti kababaan a palapag a saan a madanon ti layus. Agyadayoka kadagiti sarming a tienda, lobby, loading dock, ken dadakkel a nalukat a siled nga addaan nalawa a bubong, kas iti gym, bodega, ken dadakkel a tienda. Ti banyo, hagdanan, storeroom, wenno interior nga opisina ti kasayaatan.

Surotem dagiti staff ti building ken aniaman a plano ti emergency. Agtext iti pamiliam tapno ibagam no sadinoka ken nga agtalinaedka. Agtalinaedka agingga a ibaga dagiti opisial a nalabas ti bagyo, uray no kasla kumapsut, gapu ta mabalin nga adda ka iti mata. Kitaem ti Bisita ken turista.

No adda ka iti talon, baybay, wenno campsite¶

Panawam dagiti tolda, kubo iti baybay, ken nalukat a shed. Saan dagitoy a pagkamangan. Mapanka iti kanatibkeran a building a maabutmo, kas iti balay iti talon, konkreto a kamalig, wenno eskuela.

Dika agtalinaed iti ruar tapno aywanan dagiti ayup wenno barko inton napigsa ti angin. Kitaem ti Ayup iti talon ken dadakkel nga ayup.

No adda ka iti barko¶

Saan koma nga adda ka iti danum. No maabutmo pay ti igid a natalged, aramiden dayta itan ket mapan iti building. Mangisuot ti tunggal maysa iti life jacket iti amin a tiempo.

No saanmo a maabut ti igid:

Tawagam ti coast guard wenno maritime rescue iti VHF radio channel 16, wenno tawagam ti lokal nga emergency number (911 iti United States ken Canada). Itedmo ti ayanmo, bilang dagiti tao iti barko, ken kita ti barko.
Ibatim a nakasuot ti life jacket ti amin, nakakawit no addaan harness.
Surotem ti instruksion ti rescue service, ket agbabaka iti uneg ti cabin no addaan.

Dika pulos agtalinaed iti barko iti dock wenno mooring tapno salaknibam. Mabalin a suktan dagiti barko. Kitaem ti Barko.

Inton adda ka iti natalged a lugar¶

Agtext iti kameng ti pamilia wenno gayyem tapno ibagam no sadinoka. Kadawyan a makalasat ti text no saan ti tawag.
Ikabil ti telepono iti low power mode ket sukimaten maysa iti tunggal oras.
Sapulem ti radio wenno dawatem kadagiti staff ti damag manipud kadagiti lokal nga opisial.
Agyadayoka kadagiti tawa ken sarming a ridaw.
Uminomka iti danum no addaan, ket agdawat iti tulong no kasapulam ti agas.
Dika rummuar bayat ti panagtalna ti angin (lull). Mabalin nga adda ka iti mata. Kitaem ti Ti mata ti bagyo.

No makaawat ka iti tornado warning, mapanka iti kababaan a natalged a palapag, iti uneg a siled, ket abbungan ti ulom. Kitaem ti Tornado bayat ti bagyo.

Kalpasan a nalabas ti bagyo¶

Aguraykayo a ibaga dagiti opisial a nalabas ti bagyo sakbay a mapanka. Ti angin ket mabalin a peggad pay iti adu nga oras, ket napunno ti dalan iti basura, natumba nga alambre, ken danum.

Inton mapanka, aramiden a nabannayat. Ti dalan ket mabalin a naanud wenno nalapokan, ken mabalin a nadadael dagiti taytay. Tratuem a addaan koriente ti tunggal natumba nga alambre, ket agsublika iti aniaman a nalayusan a dalan. No adayoka iti balay, damagem kadagiti opisial wenno staff ti evacuation center no ania a dalan ti nalukat.

Basaem ti Kalpasan ti bagyo ken Panagsubli iti balay sakbay a pumanawka.