ތޫފާނަކަށް ސަލާމަތުން ހުސްކުރާނެ ގޮތް¶

މި ޞަފްޙާ ތިބޭ އެހީވެދޭނީ ތޫފާނަކަށް، ޓައިފޫނަކަށް، ނުވަތަ ސައިކްލޯނަކަށް ސަލާމަތުން ހުސްކުރާށެވެ، ދާނެކަމަށް ނިންމި ވަގުތުން ފެށިގެން ފޯރުންދެނެވެ. ކުރީން ދިއުމާއި، ކާރު ލޯޑުކުރުމާއި، ކާރަކާއިނުލާ ދިއުމާއި، ނުކުޅެދުންތެރިކަމާއެކު ނުވަތަ ޖަނަވާރުންނާއެކު ދިއުމާއި، ލޯކަލް އޮފިޝަލުން ނުވަތަ ރަށުގެ ލީޑަރުން ކުރިއަށްގެންދާ ހުސްކުރުންތައް ކިޔައިދޭނީ.

ތިބޭ އަދި ނިންމާފައިނުވިއްޔާ، ހުސްކުރަންވީތަ އިން ފަށާށެވެ.

ތިބޭ ތިން ކަމެއް ކުރާނަމަ¶

1. ގަދަ ވައިއުން ފޯރުމުގެ ކުރިން، މަގުތައް ފުރުމުގެ ކުރިން، ދުވާލު ކުރީން ދާށެވެ.
2. ތިބޭ ތައްޔާރީ ދަބަހާއި، ބޭހާއި، ލިޔެކިޔުންތަކާއި، ފޯނު ޗާޖަރާއި، ފައިސާއާ ލަކުރާށެވެ. ސަރަހައްދުން ބޭރުގައިވާ ފަރާތަކަށް ތިބޭ ދާ ތަނާއި ފޯރާނެ ކަމަށް ބެލެވޭ ވަގުތު ކިޔައިދޭށެވެ.
3. ފެންބޮޑުވެފައިވާ ފެނެއްގެ ތެރޭ ހިނގާފައިވިޔަސް ކާރުގައިވިޔަސް ޙަމަ ދުވަހަކުވެސް ނުދާށެވެ. އެނބުރި ދާ، އެހެން ރޫޓެއް ހޯދާށެވެ.

ކުރީން ދާށެވެ¶

ކޮންމެ ބޮޑު ހުސްކުރުމެއްގައިވެސް ޓްރެފިކާއި ފިއުލް ލައިން ގެނެސްދެއެވެ. ޢާންމު ދުވަހެއްގައިވާ މަގުތަކުން ހުރިހާ ކޯސްޓެއްވެސް އެއްފަހަރާ ގެންދެވެން ނެތްކަމަކަށްވެދާނެއެވެ. އޯޑަރުގެ ފަހުން ދަތުރުކުރާ ފަރާތްތަކަށް ގިނަ ފަހަރު މޫސުން ގޯސްވަމުންދާއިރު މަގުގައި ގަޑިއިރުތަކެއް ހިނގާދެއެވެ.

ތިބޭ ސަރަހައްދަށް އޯޑަރުދޭނެކަމަށް ބެލެވޭނަމަ، އޯޑަރުގެ ކުރިން ދާށެވެ. ދުވާލު ދަތުރުކޮށް، ފިއުލާއި ރޫމެއް ފަސޭހައިން ލިބި، ތައްޔާރުގައިވުމަށް ވަގުތާއެކުވެ ފޯރާނެއެވެ.

ތިރީގައިވާ ކަންކަން ތެދުކޮށްފިނަމަ، ފަހުންނުކަށީ، މިހާރު ދާށެވެ:

• ހުސްކުރާ އޯޑަރެއް ތިބޭ އެޑްރެހަށް ދީފައިވޭ، ނުވަތަ އޮފިޝަލުން ދާން ލަފާދެޔެ.
• ތިބޭ ދިރިއުޅެނީ ދަތުރުކުރާ ގެއެއްގައިތޯ، ޓެންޓެއްގައިތޯ، ނުވަތަ ލުއިކޮށް ބިނާކޮށްފައިވާ ގެއެއްގައިތޯ.
• ފެންބޮޑުވެފައިވާ ފެން ތިބޭ މަގާ ކައިރީގައިވޭ، ނުވަތަ ތިބޭ ދާ ތަނުގެ މަގު ލައްޕަނީ.
• ތިބޭއަށް ރައިޑެއް ބޭނުންވޭ، އަދި ރައިޑު މިހާރު ފުރަނީ.

ގެއިން ދިއުމުގެ ކުރިން¶

ތިރީ ލިސްޓުން ކުރިއަށްގެންދާށެވެ. ތިބޭ ތައްޔާރީ ދަބަސް ކުރީން ފެކުރާފައިވިއްޔާ، ގާތްގަނޑަކަށް ގަޑިއިރެއް ހިނގާދެ.

• ދިއުމުގެ ކުރިން ފިއުލް ޓޭންކު ފުރާށެވެ. ހުސްކުރުން ފެށުމުން ސްޓޭޝަން ލައްޕައިދެޔެ ނުވަތަ ހުސްވެދާނެއެވެ.
• ކުޑަ ނޯޓުތަކުގައި ފައިސާ ލަކުރާށެވެ. ކާޑު މަޝިނާއި ATM ކަރަންޓް ކެނޑުމުން ފެއިލުވެއެވެ.
• ތައްޔާރީ ދަބަސް ފެކުރާށެވެ: ލިޔެކިޔުން، ބޭސް، ލޯވަތްފަދަ، ޗާޖަރު، ފެން، ކާއެއްޗެހި، ބަދަލުކުރާ ހެދުމެކެ.
• ލިބޭ ވަރަކަށް ބޭސް، ޑޯޒުތަކުގެ ލިޔެފައިވާ ލިސްޓަކާއެކުވެ، ތިމަންނަގެ ޢަސްލު ޕެކުގައި ލަކުރާށެވެ.
• ކަރަންޓް ސާރޖުން ސަލާމަތަށްޓަކައި ޓީވީ އާއި ކުޑަ އެޕަލައިންސްތައް ޕްލަގުން ނެގާށެވެ. ފޯނާއި، ޕަވަރ ބޭންކާއި، ރޭޑިއޯ ތިބޭއެކީ ބައިތިއްބާށެވެ.
• ބޭނުންވިއިރުއެކަނި ޔުޓިލިޓީ ނިއްވާށެވެ. ގޭސްލިކެނިއްޔާ ނުވަތަ ޔުޓިލިޓީއިން ބުނުންނަމައެކަނި ގޭސް ނިއްވާށެވެ، ދެން ރަސްމީ ފަރާތަކުން އަލުން ޖައްސަންޖެހޭ. ފެން ކައިރީގައިވިއްޔާ ނުވަތަ ޔުޓިލިޓީއިން ބުނުންނަމައެކަނި ކަރަންޓް ނިއްވާށެވެ. ފެނުގެ ތެރޭ ތިބޭއިރު ސްވިޗަކަށް ނުވަތަ ސާމާނަކަށް ޙަމަ ދުވަހަކުވެސް ނުދޮށީ.
• ޝަޓަރ ލަކުރާ، ކޮންމެ ދޮރެއް ކުޑަދޮރެއްވެސް ތަޅުލާ، އިންޝުއަރަންސަށް އެންމެ ފަހު ފޮޓޯ ސެޓެއް ލަކުރާށެވެ.
• ކެރިއަރާއި، ކާނާއާއި، ރެކޯޑާއެކުވެ، ޖަނަވާރުންވެސް ތިބޭއެކީ ގެންނާށެވެ. ޖަނަވާރުންނާއެކު ހުސްކުރުން ބައްލަވާށެވެ.
• ތިބޭ ދާ ތަނާއި، ރޫޓާއި، ފޯރާނެ ކަމަށް ބެލެވޭ ވަގުތު، ސަރަހައްދުން ބޭރުގައިވާ ކޮންޓެކްޓަކަށް ޓެކްސްޓުކުރާށެވެ.
• ރައިޑަކަށް ބޭނުންވެދާނެ ކައިރީގައިވާ ފަރާތްތައް ބައްލަވާށެވެ.

ތިބޭ ރޫޓު ޕްލޭނެއް ހަދާށެވެ¶

• ދާނެ ތަނެއް ޚިޔާރުކުރާށެވެ: ރަޙްމަތްތެރިއެއްގެ ގެއެއް، ބިމުގެ ތެރޭގައިވާ ހޮޓަލެއް، ނުވަތަ ޢާންމު ޝެލްޓަރެކެ. ކެރެވިއްޔާ ކުރީން ގުޅާށެވެ.
• ތިބޭ ސަރަހައްދަށްޓަކައިވާ ރަސްމީ ހުސްކުރާ ރޫޓުތައް ބޭނުންކުރާށެވެ. ތިބޭ ލޯކަލް ކުއްލި ނުރައްކާގެ އޮފީހުން އެ ލިސްޓުކުރޭ. ހުސްކުރާ ސަރަހައްދުތައް ބައްލަވާށެވެ.
• ފުރަތަމަ ރޫޓު ލައްޕާ ނުވަތަ ބިޒީވިއިރު ދެވަނަ ރޫޓެއް ޚިޔާރުކުރާށެވެ.
• ދަތުރުގެ ހުރިހާ ބަޔަކަށްވެސް އޮފްލައިން މެޕް ޑައުންލޯޑުކުރާށެވެ. ފޯނު ޚިދުމަތް ދަތުރުގައި ފެއިލުވެދާނެއެވެ.
• ލޭނުތައް ރިވަރސްކޮށްފިނަމަ، ހުރިހާ ލޭނެއްވެސް ކޯސްޓުން ދުރަށްދާ ގޮތަށް، ޕޮލިސްއާއި ސިމްބޮލުތަކަށް ތަބާވާށެވެ. ލައްޕާފައިވާ ރޭމްޕަކަށް ވައިވަން މަސައްކަތްނުކުރާށެވެ.
• ޓޭންކު ދެބައިކުޅަ އެއްބައިއަށް ދަށްވިއްޔާ، ރިފިލްކުރާށެވެ. ރޫޓުގައިވާ ސްޓޭޝަން ހުސްވެދާނެއެވެ.

ދަތުރު މެޕުން ބުނުންނުކަށީ، ވަރަށް ގިނަ ވަގުތު ދާނެކަމަށް ޕްލޭނެއް ހަދާށެވެ. ގިނަ ފަހަރު ބޭނުންވަނީ ރޮނބުމާއި ފެންބޮޑުވުމުގެ ޒޯނުން ބޭރުގައިވާ ބިމަކަށްފެރޭ ކަމަކަށެވެ. ތިބޭ ހުސްކުރާ ސަރަހައްދުގެ މެޕުން ކޮން ތަނެއްގައިތޯ އެ ސަރަހައްދުގެ ބޯޑަރު ދައްކައިދޭނެ. ކުރުކޮށް އެ ބިމަށްވާ ދަތުރަކުން، ދިގުކޮށް ދުރަށްވާ ދަތުރަކަށްވުރެ، ތިބޭ ޢާއިލާއަށާއި، ފިއުލަށާއި، މަގުތަކަށް ފަސޭހަކޮށްދޭނެއެވެ.

ކާރުގައި ބައިތިއްބާނެ ތަކެތި¶

ރޭގަނޑެއް ކާރުގައި ހިނގައިދާނެ ކަމަށް ބައިތިއްބާށެވެ. ލަގޭޖުގެ ދަށުގައިނުކަށީ، ފޯރޭ ތަނެއްގައި ބައިތިއްބާށެވެ.

• ޖަނަވާރުންވެސް ހިމަނައިގެން، ކޮންމެ ފަރާތަކަށްވެސް ފެނާއި ސާދާ ކާއެއްޗެހިއެކެ.
• ކާރުގެ ޗާޖަރަކާއި ޗާޖުކޮށްފައިވާ ޕަވަރ ބޭންކެކެ.
• ބޭހާއި، ލޯވަތްފަދައާއި، ކަންފަތު އަޑު ބޮޑުކޭއްޔާއާއި، ކޮންމެ ސިއްޙީ ސާމާނެކެ.
• ތިބޭ ފޯނު ކެނުވެއްޏާ، ޕްރިންޓުކޮށްފައިވާ ފޯނު ނަންބަރާއި އެޑްރެހުގެ ލިސްޓެކެ.
• ބްލޭންކެޓާއި، ދަންމަރަކާއި، ކުޑަ ފުރަތަމަ ޗިކިތްސާގެ ކިޓެކެ.
• ސަރަހައްދުގެ ކަދުރުކަތިގެ މެޕެކެ.
• ޓިޝޫ، ވައިޕްސްއާއި، ކުނީގެ ބެގެކެ.
• ކުޑަކުދިންނަށްޓަކައިވާ ހިމޭން ކުޅިވަރާއި ތަކެތި. ތުއްތުދަރިންނާއި ކުޑަކުދިން ބައްލަވާށެވެ.
• ކޮންމެ ފަރާތަކަށްވެސް ID އާއި އެޑްރެހުގެ ޤައުދެކެ. ބައެއް ސަރަހައްދުން ދިރިއުޅޭ ފަރާތްތައް އަލުން ވެއްދުމުގެ ކުރިން ޗެކުކުރޭ.

ކާރަކާއިނުލާ ހުސްކުރުން¶

ގިނަ ފަރާތްތަކެއްގެ ކާރެއްނުހުރޭ، ނުވަތަ ބޮޑު ޢާއިލާއަކަށް އެއް ކާރެކެ. ތޫފާނުގެ ކުރިން، އޯޑަރު ލިބުންދެންނުކަށީ، ތިބޭ ރައިޑަކަށް ޕްލޭނެއް ހަދާށެވެ.

• ތިބޭ ލޯކަލް ކުއްލި ނުރައްކާގެ އޮފީހަށް ކުރީން ސުވާލުކުރާށެވެ. ގިނަ ލޯކަލް ސަރުކާރުން ޕިކްއަޕް ޕޮއިންޓުތަކުން ޝެލްޓަރަށް ބަހާއި ޓްރަކު ދުއްވައެވެ. ބައެއް ތަންތަނުން ރައިޑަކަށް ބޭނުންވާ ފަރާތްތަކުގެ ލިސްޓު ބަލަހައްޓައި، ލަކުރައިދެއެވެ. ލިސްޓުގައިވާނެ ގޮތް ސުވާލުކުރާށެވެ.
• ތިބޭ ކައިރީގައިވާ ޕިކްއަޕް ޕޮއިންޓު އާއި، ކިހާ ކުރީން ދާންޖެހޭނެތޯ ހޯދާށެވެ. މޫސުން ބަދަލުވުމުން ރައިޑު ޢާންމުކޮށް ހުއްޓައިދެ.
• ކައިރީގައިވާ ފަރާތަކަށް، ޢާއިލީ މީހަކަށް، ވަޒީފާގެ ތަނަކަށް، ނުވަތަ ދީނީ ތަނަކަށް ސުވާލުކުރާށެވެ. ވަގުތަކާއި ދިމާކުރާ ތަނެއް މިހާރު ޤައުދުކުރާށެވެ.
• ޢާންމު ދަތުރުފުޅު ކުރީން ބޭނުންކުރާށެވެ، ބަހާއި ދަތުރުފުޅު އަދިވެސް ކުރިއަށްދަމުންދެޔިއިރުއެވެ. ތޫފާން ފޯރުމުގެ ކުރިން ޚިދުމަތް ހުއްޓައިދާނެ، އެހެންވެ ފަހު ދަތުރުފުޅަކަށްޓަކައި ސުވާލުކުރާށެވެ.
• ޝެލްޓަރަކަށް ހިނގާފައިދާނަމަ، ދުވާލު، ވާރޭ ބައިތަކުގެ ކުރިން، ދަށް ބިމަކަށް ނުވަތަ ރަށިކަކަށް ކާހާ ނުކުރާ ރޫޓަކުން އެކަނި ދާށެވެ.
• ލުއިކޮށް ފެކުރާށެވެ. ތިބޭއަކަށްވެސް ހުރިހާ ތަކެތިވެސް ޢަމިއްލަ ކާއްލަތިއިން ގެންދާން ޖެހިދާނެއެވެ. ކޮންމެ ފަރާތަކަށްވެސް ދަބަހެކެ، ބޭހާއި ލިޔެކިޔުމާއެކުވެ، ބަހުގައިވާ ޢާންމު ލިމިޓެކެ.

ނުކުޅެދުންތެރިކަމާއެކު ނުވަތަ ސިއްޙީ ޟަރޫރަތްތަކާއެކު ހުސްކުރުން¶

ޢިތުރު ވަގުތު ބޭނުންވާ ފަރާތްތައް ފުރަތަމަ ދާންވެއެވެ. ޖަޕާނުގައި، ގުރޫޕު ބޮޑެތިންނާއި ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ ފަރާތްތަކަށް، ހުރިހާ ފަރާތަކަށްވުރެ ކުރީ އެލަރޓު ލެވެލެއްގައި ހުސްކުރަން ބުނެއެވެ. މިއީ ކޮން ތަނެއްގައިކަމުގައިވިޔަސް ރަނގަޅު ޤައިދެކެވެ.

• ފުރަތަމަ އެލަރޓުގައި ދާށެވެ. އެންމެ ފަހު އޯޑަރަކަށްޓަކައި ނުހުންނާށެވެ.
• ކޮންމެ ސާމާނަކާއި ޗާޖަރެކާއެކުވެ ގެންނާށެވެ: ވީލްޗެއަރ، ވޯކަރ، ކޭނު، ކަންފަތު އަޑު ބޮޑުކޭއްޔާ، ލޯވަތްފަދަ، އޮކްސިޖަން ސާމާނު، CPAP، ސްޕެއަރ ބެޓަރީ.
• ޑޯޒުތަކުގެ ލިސްޓަކާއި، ތިބޭ ޑޮކްޓަރުގެ ކޮންޓެކްޓަކާއި، ކޮންމެ އެލަރޖީއެކާއެކުވެ، މިނިމަމް ހަފްތާއަކަށްޓަކައިވާ ބޭހާއި ސާމާނު ގެންނާށެވެ.
• ފިނިކޮށްބަލަހައްޓަންޖެހޭ ބޭހަށްޓަކައި، ކޫލަރާއި އައިސް ޕެކެއް ގެންނާށެވެ، މިސާލަކަށް އިންސުލިން.
• ތިބޭ އޮކްސިޖަން ނުވަތަ ޑައިލިސިސް ބޭނުންކުރާނަމަ، ތިބޭ ޕްރޮވައިޑަރަކަށް ތޫފާނުގެ ކުރިން ޗިކިތްސާ ލިބޭނެ ތަނާއި، ޢިތުރު ސާމާނު ލިބޭނެ ގޮތް ސުވާލުކުރާށެވެ.
• ދަތުރުފުޅެއް ބުކުކުރާއިރު ފޯރުން ފަސޭހަ ވެހިކަލަކަށްޓަކައި ސުވާލުކުރާށެވެ. ވީލްޗެއަރ ބޭނުންކުރާނަމަ، ލިފްޓެއް ބޭނުންވިއްޔާ، ސަރވިސް ޖަނަވާރަކާއެކުދަތުރުކުރާނަމަ ކިޔައިދޭށެވެ.
• ވާހަކަދެކެވުމަށް، އަޑުއިއްވުމަށް، ދެކުމަށް، ނުވަތަ ދޭހަކުރުމަށް ދަތިއެކެ ހުރެއްޏާ، ތިބޭ ޟަރޫރަތްތައް ކިޔައިދޭ ކާޑެއް ގެންނާށެވެ. ޝެލްޓަރުގެ ސްޓާފަށް އެ ކިޔިދާނެއެވެ.
• ތިބޭ ކެއަރގިވަރ ގެންނާށެވެ، ނުވަތަ ތިބޭ ސަޕޯޓު ނެޓްވޯކަށް ތިބޭ ދާ ތަން ކިޔައިދޭށެވެ.
• ޚާއްސަ ޟަރޫރަތްތަކުގެ ޝެލްޓަރަކަށްޓަކައި ސުވާލުކުރާށެވެ. އޭގައި ސިއްޙީ އެހީ ގިނަ، ބެކަޕް ކަރަންޓުވެސް ހުރެދާނެއެވެ. ބައެއް ތަންތަނުން ކުރީން ރެޖިސްޓަރކުރުން ލާޒިމުކުރޭ.

މޫސުމުގެ ކުރިން ތައްޔާރުވުމަށްޓަކައި ގުރޫޕު ބޮޑެތިންނާއި ނުކުޅެދުންތެރިކަން ބައްލަވާށެވެ.

ޖަނަވާރުންނާއެކު ހުސްކުރުން¶

ތިބޭ ޖަނަވާރުންވެސް ތިބޭއެކީ ގެންނާށެވެ. ދޫކޮށްލެވިފައިވާ ޖަނަވާރުންނަށް ސާއު ލިބިދާނެ، ގެއްލިދާނެ، ނުވަތަ މަރުވެދާނެ، އަދި ޖަނަވާރުންނަށް އަނބުރާ ދާ ފަރާތްތަކުން ޢަމިއްލަ ދިރިއުޅުން ނުރައްކާގައި ލަކުރެއެވެ.

• ދިއުމުގެ ކުރިން ޖަނަވާރުންނަށް ޤަބޫލުކުރާ ތަނެއް ހޯދާށެވެ. ގިނަ ޢާންމު ޝެލްޓަރުން ސަރވިސް ޖަނަވާރުންއެކަނި ޤަބޫލުކުރޭ. ބައެއް ޝެލްޓަރުން ޖަނަވާރުންނަށް ޤަބޫލުކުރޭ، ބައެއް ހޮޓަލުން ހުސްކުރުމެއްގައިވިއިރު ޤައިދުތައް ލުއިކުރެއެވެ. ގުޅާ ސުވާލުކުރާށެވެ.
• ދޮރު ހުޅުވުމުގެ ކުރިން ކޮންމެ ޖަނަވާރެއްވެސް ކެރިއަރަކަށް ނުވަތަ ލީޝަކަށް ލަކުރާށެވެ.
• ޖަނަވާރުގެ ކިޓު ފެކުރާށެވެ: ދުވަސްތަކަކަށްޓަކައިވާ ކާނާއާއި ފެން، ދެޔިތަށިތައް، ބޭސް، ލިޓަރ ނުވަތަ ޕެޑު، ވެކްސިން ރެކޯޑު، ތޮށިމަކެނެ ފޮޓޯއެކެ.
• ކޮންމެ ޖަނަވާރަކަށްވެސް ID ޓެގެއް ލަކުރާށެވެ، ތިބޭ ފޯނު ނަންބަރާއެކުވެ، ކެރެވިއްޔާ މައިކްރޯޗިޕެކެ.
• ޖަނަވާރެއް ޙަމަ ދުވަހަކުވެސް ޕާކުކޮށްފައިވާ ކާރެއްގައި ނުދޫކޮށްލާށެވެ. ޕާކުކޮށްފައިވާ ކާރެއްގެ ތެރޭ ސްޕީޑުކޮށް ހޫނުކުރެވެއެވެ.

ފުރިހަމަ ތަފްސީލު ޖަނަވާރުންނާއެކު ހުސްކުރުން އަދި ޖަނަވާރުގެ ކުއްލި ނުރައްކާގެ ކިޓު ގައި ހުންނާނެއެވެ. ފަރުހައިގެ ޖަނަވާރުންނަށް، ފަރުހައާއި ފަރުބައިގެ ޖަނަވާރުން ބައްލަވާށެވެ.

ލޯކަލް އޮފިޝަލުން ނުވަތަ ރަށުގެ ލީޑަރުން ހުސްކުރުން ކުރިއަށްގެންދާއިރު¶

ގިނަ ޤައުމުގައިވެސް، ހުސްކުރުން ކުރިއަށްގެންދެނީ ލޯކަލް ޢިދާރާތަކާއި ކޮމިއުނިޓީ ލީޑަރުންނެވެ، ކޮންމެ ޢާއިލާއަކުންވަކިންނުކަށީ. އިންޒާރު ތިބޭއަށް ފޯރަ، ތިބޭ ދަންނަ ފަރާތަކުން ޝެލްޓަރަކަށް ގެންދިއުމަށް އެހީވެދެއެވެ.

• ފިލިޕީންސް: ލޯކަލް ސަރުކާރާއި ބަރަންގޭ އޮފިޝަލުން ހުސްކުރުން ކުރިއަށްގެންދޭ، ޢާއިލާތައް ހުސްކުރާ މަރުކަޒުތަކަށް ގެންދޭ.
• ބަންގްލަދޭޝް: ސައިކްލޯން ޕްރިޕެއަރޑްނެސް ޕްރޮގްރާމުގެ ވޮލަންޓިއަރުން، ސަރުކާރާއި ބަންގްލަދޭޝް ރެޑް ކްރެސެންޓް ސޮސައިޓީގެ ޖޮއިންޓު ޕްރޮގްރާމެއް، އިންޒާރު ފަތުރާ ސައިކްލޯން ޝެލްޓަރަށް ދިއުމަށް އެހީވެދެއެވެ.
• ޖަޕާން: ސިޓީ އަދި ޓައުން ސަރުކާރުން ލެވެލުން ހުސްކުރާ އެލަރޓު ދީ، ޚާއްސަކޮށްފައިވާ ޝެލްޓަރު ހުޅުވައެވެ.

ތިބޭ މިފަދަ ތަނެއްގައި ދިރިއުޅެނިކޮށީ، މި ކަންތައް އެހީވެދޭނެއެވެ.

• މޫސުމުގެ ކުރިން ތިބޭ ޝެލްޓަރާއި ތިބޭ ލީޑަރު ދަސްކުރާށެވެ: ދާ ޢިމާރާތާއި، ހުސްކުރުން ގޮވާލާ އޮފިޝަލު، ވޮލަންޓިއަރު، ނުވަތަ ކޮމިޓީ.
• ގޮވާލުމުން ދާށެވެ. ކިހާ ގޯސްވެދާނެތޯ ބެލުންދެން ނުހުންނާށެވެ. ލީޑަރުން ކުރީން ގޮވާލަނީ، ރަށެއްގެ ހުރިހާ ފަރާތެއް ގެންދިއުން ގިނަ ގަޑިއިރުތަކެއް ހިނގާދެ ކަމަކަށްވުމުން.
• ޢިތުރު އެހީ ބޭނުންވާ ފަރާތްތައް ފުރަތަމަ ގެންދާށެވެ: ގުރޫޕު ބޮޑެތިން، ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނަ ފަރާތްތައް، ބަނޑުބޮޑު ފަރާތްތައް، ކުޑަކުދިން.
• ޢަމިއްލަ ސާމާނު ގެންނާށެވެ. ޝެލްޓަރުގައި ފުރަތަމަ ފުރާޅަކާއި ފްލޯރެކަނިވެސްވެދާނެ. ލަކުރާނެ ކަންތައް ބައްލަވާށެވެ.
• ފަރާތެއް ނެތިއްޔާ ނުވަތަ ދާން ދެކޮޅު ހެދިއްޏާ ލީޑަރަށް ކިޔައިދޭށެވެ.
• ސަލާމަތޭ ބުނުންދެން ތިބޭށެވެ. ތޫފާން ނިމުމުގެ ކުރިން ޝެލްޓަރުން ދިއުމުން، ތިބޭ އަލުން ވައިއަށާއި ފެނަށް ކުރިމަތިލަކުރެވެ.

ވާރޭ ބައިތަކުގައި ދުއްވުން¶

ވާރޭ ބައިތައް ގިނަ ފަހަރު މަގުތަކަށް، ތޫފާނުގެ މެދު ފޯރުމުގެ ވަރަށް ކުރިން ފޯރެއެވެ. ލަހުން ދުއްވާ، ހެޑުލައިޓު ޖައްސައި، ކާރުތަކުގެ ދެމެދަށް ބޮޑު ދުރުމިނެއް ބައިތިއްބާށެވެ. ލޭނުގެ ރޭހަ ނުފެނިއްޔާ، ގަސްތަކާއި، ސިމްބޮލުތަކާއި، ކަރަންޓް ވަޔަރ ދުރުން، ސަލާމަތީ ތަނެއްގައި ޕާކުކުރާށެވެ.

ސާމާނާއި، ފޭބި ވަޔަރ ބައްލަވާށެވެ. ބިމުގައިވާ ކޮންމެ ވަޔަރެއް ލައިވްކަމަށް ބަލައިގަންނާށެވެ. ސިގްނަލް ކަޅުވިއިރު، ކޮންމެ ދިމައިން ސްޓޮޕު ސިމްބޮލެއްކަމަށް ބައްލަވާށެވެ.

މޫސުން ބަދަލުވާ ވަގުތު ތިބޭ ތާށިވިއްޔާ¶

ބައެއް ފަހަރު ދަތުރު ޕްލޭނުކުރިއަށްވުރެ ގިނަ ވަގުތު ހިނގާދެ. ތިބޭ ޚިޔާރުތަކެއް ހުރިއިރު، ކުރީން ނިންމާށެވެ.

• ފޯކާސްޓާއި ތިބޭ ތިބޭ ތަން ބައްލަވާށެވެ. ގަދަ ވައިއުން ފޯރުމުގެ ކުރިން ނުފޯރެވިއްޔާ، މިހާރު ހުއްޓާށެވެ.
• އުސް ތަނެއްގައިވާ ރަނގަޅު ޢާންމު ޢިމާރާތެއް ހޯދާށެވެ: ހުޅުވިފައިވާ ޝެލްޓަރެއް، ހޮސްޕިޓަލެއް، ސްކޫލެއް، ބޮޑު ފިހާރައެއް، ހޮޓަލެއް، ނުވަތަ ދީނީ ތަނެކެ. ކޮން ޝެލްޓަރެއްގައިތޯ ހުޅުވިފައިވަނީ ތިބޭ ލޯކަލް ކުއްލި ނުރައްކާގެ އޮފީހަށް ސުވާލުކުރާށެވެ، ނުވަތަ ޔުނައިޓެޑް ސްޓޭޓްސްގައި 211 އަށް ގުޅާށެވެ.
• ކާރުގައިވިޔަސް، ދަށް ތަނެއްގައިވިޔަސް، ބުރިޖެއްގެ ނުވަތަ އޯވަރޕާސްއެއްގެ ދަށުގައިވިޔަސް ރައްކާތެރިކަން ނުހޯދާށެވެ.
• ގަސްތަކުގެ، ކަރަންޓް ވަޔަރގެ، ނުވަތަ ސިމްބޮލުތަކުގެ ދަށުގައި ޕާކުނުކުރާށެވެ.
• ކާރުގެ ވަށައިގެން ފެން މައްޗަށް އަރަމުންދާނަމަ، ސަލާމަތުން ކުރެވިދާނެ ނަމަ ކާރުން ނުކުމެ އުސް ތަނަކަށް ދާށެވެ.

ކާރަކީ ދަތުރުފުޅެކެ، ޝެލްޓަރެއްނުކަށީ. ވައިއުން ކެނުވައިދޭނެ، ފެނުން އުފުރައިދާނެ. ބޭރުގައި ނުވަތަ ކާރުގައި ތާށިވުން ބައްލަވާށެވެ.

ތިބޭ ފޯރުމުން¶

• ތިބޭ ފޯރުނިކަން ތިބޭ ކޮންޓެކްޓަށާއި ޢާއިލާއަށް ކިޔައިދޭށެވެ.
• ސްޓޭޝަނުގައި އަދިވެސް ފިއުލް ހުރިއިރު ޓޭންކު ރިފިލްކުރާށެވެ.
• ހުރިހާ ސާމާނެއްވެސް ޗާޖުކޮށް ޗާޖުކޮށްފައި ބަލަހައްޓާށެވެ.
• ތިބޭ ދޫކޮށްލި ސަރަހައްދުގެ ޚަބަރާއި ރަސްމީ އެލަރޓު ބައްލަވާށެވެ.

ތިބޭ ސަރަހައްދު ހުޅުވިއްޖެކަމަށް އޮފިޝަލުން ބުނުންދެން، އަނބުރާ ނުދާށެވެ. މަގުތައް ލައްޕައިދެ، ކަރަންޓް ވަޔަރ ފޭބިދާނެ، ކްރޫއަށް މަގުތައް ސާފުކަމަށް ބޭނުންވޭ. ގެއަށް އެނބުރި ދިއުން ބައްލަވާށެވެ.

ގުޅުންހުރި ގައިޑްތައް¶

• ތޫފާނަކަށް ހުސްކުރަންވީތަ
• ތޫފާނުގެ ޝެލްޓަރުގައި ކުރިމަތިވާ ކަންތައް
• ތޫފާނުގެ ތައްޔާރީ ދަބަސް
• ޖަނަވާރުންނާއެކު ހުސްކުރުން
• ތޫފާނުގެ ތައްޔާރުވުމުގެ ޓައިމްލައިން